Software wallet ба hardware wallet гэж юу вэ?

Крипто wallet нь coin-ийг биет байдлаар агуулдаг сав биш. Энэ нь blockchain дээрх хөрөнгийг удирдах private key-ийг ашиглах хэрэгсэл юм. Software wallet private key-ийг утас, компьютер эсвэл browser extension дээр ашиглах боломж олгодог. Hardware wallet түлхүүрийг тусгай төхөөрөмж дотор хадгалж, signing ажиллагааг интернэтэд холбогдсон computer-оос тусгаарлахыг зорьдог. Хоёул өөрийн давуу тал болон эрсдэлтэй тул “нэг нь бүх хүнд тохирно” гэж хэлэх боломжгүй.

Ethereum.org-ийн security guide hardware wallet нь private key-ийг offline хадгалахад тусалдаг гэж тайлбарладаг. Энэ нь онлайн төхөөрөмж хортой программтай болсон үед түлхүүр шууд ил гарах эрсдэлийг бууруулж болно. Гэхдээ hardware төхөөрөмж эвдрэх, алдагдах, хулгайд өртөх болон хуурамч төхөөрөмж худалдан авах зэрэг өөр асуудал үүснэ. Wallet сонгохдоо зөвхөн “offline” гэсэн маркетингийн үг бус, setup, recovery болон үйлдвэрлэгчийн хамгаалалтын тайлбарыг хамт шалга.

Өдөр тутмын хэрэглээ ба түлхүүрийн хамгаалалт

Software wallet нь хурдан нэвтрэх, dApp-тэй холбогдох, бага хэмжээний тогтмол үйлдэл хийхэд хялбар байж болно. Үүний зэрэгцээ утас, browser, extension эсвэл компьютерт халдсан malware, хуурамч website болон phishing prompt нь хэрэглэгчийг буруу transaction гарын үсэг зуруулах эрсдэлтэй. Төхөөрөмжийн дэлгэц дээр баталгаажуулж буй address болон үйлдлийн утгыг унш. Зөвхөн wallet-ийн дүрс тэмдэг харагдаж байгаагаар тухайн сайт жинхэнэ гэсэн үг биш.

Hardware wallet ашиглахад төхөөрөмжийг computer эсвэл утсанд холбож, өөрөө гүйлгээг хянаж баталгаажуулдаг. Device дээр үзүүлсэн хүлээн авагчийн хаяг болон amount-ыг холбогдсон app дээрхтэй тулга. Хэрэв дэлгэц унших боломжгүй, хаяг өөр эсвэл үйлдэл ойлгомжгүй бол sign хийхээ зогсоо. Offline key хамгаалалт нь хэрэглэгчийн зөвшөөрөлтэйгээр буруу smart contract-д гарын үсэг зурах, буруу address оруулах эрсдэлийг автоматаар арилгахгүй.

Recovery phrase-ийн үүрэг

Олон self-custody wallet recovery phrase үүсгэдэг бөгөөд үүгээр төхөөрөмж солих эсвэл wallet сэргээх боломжтой. Энэ phrase нь hardware wallet-тэй байсан ч маш эмзэг хэвээр. Төхөөрөмжөө алдсан ч phrase өөр хүнд байвал тэр хүн account-ыг сэргээж хөрөнгийг удирдаж болно. Ethereum.org хэзээ ч recovery phrase эсвэл private key-ээ бусдад өгөхгүй байхыг зөвлөдөг; жинхэнэ support ажилтан эдгээрийг асуух ёсгүй.

Screenshot эсвэл cloud note-д хадгалсан phrase бусад synced төхөөрөмж дээр ил гарч болзошгүй. Offline backup хийхдээ үгсийн дараалал зөв эсэхийг шалгаж, ус, гал, хулгайгаас хамгаалах төлөвлөгөө гарга. Гэхдээ хамгаалалтын газар эсвэл backup method-ийн нэр өөрөө нууц мэдээллийг ил болгохгүйгээр хэнд мэдэгдэж байгааг тооц. “Seed phrase-ийг сэргээж өгнө” гэж нууц үг, төлбөр эсвэл алсаас хандах эрх нэхсэн үйлчилгээнээс болгоомжил.

Hardware төхөөрөмж сонгохдоо шалгах зүйл

Төхөөрөмжийг үйлдвэрлэгчийн албан ёсны shop эсвэл итгэмжлэгдсэн худалдааны сувгаас аваарай. Урьдчилан бичсэн phrase, seal эвдэрсэн хайрцаг эсвэл setup хийхэд phrase-ийг website руу оруулахыг шаардах нь аюулын дохио. Шинэ төхөөрөмж setup хийхдээ phrase-ийг өөрөө үүсгэ; хэн нэгэн илгээсэн урьдчилан бэлтгэсэн үгийг бүү ашигла. Үйлдвэрлэгчийн firmware болон аппын download холбоосыг албан ёсны домэйнээс шалга.

Ethereum.org-ийн wallet directory нь бүтээгдэхүүнийг security болон self-custody шалгуураар жагсаадаг боловч бүртгэл нь бүтээгдэхүүний endorsement гэсэн үг биш гэж тайлбарладаг. Directory дэх мэдээлэл ч шинэчлэгдэж болох тул худалдан авахын өмнө үйлдвэрлэгчийн одоогийн support, update, open-source status болон recovery зааврыг нягтал. Шинэ төхөөрөмж бүр өөрийн эрсдэлийн бүтэцтэй; төхөөрөмж үнэтэй байна гэдэг нь автоматаар аюулгүй гэсэн баталгаа биш.

Hot wallet болон cold storage-ийн эрсдэл

Software wallet-ийг ихэвчлэн hot wallet гэж нэрлэдэг, учир нь key ашиглах төхөөрөмж интернэтэд холбогдсон байдаг. Hardware wallet нь cold storage хийхэд тусалж болно. Гэхдээ энэ нэршил нь asset өөрөө төхөөрөмж дээр хадгалагддаг гэсэн үг биш; blockchain дээр бүртгэл хэвээр, wallet түлхүүрээрээ гүйлгээнд зөвшөөрөл өгдөг. Мөн hardware wallet-аас dApp ашиглахын тулд signing төхөөрөмжийг холбох үед бодит transaction-д гарын үсэг зурах эрсдэл хэвээр байна.

Хэрэглээний хэв маягтаа тохируул. Өдөр тутмын жижиг туршилтыг нэг wallet-аар, удаан хугацаанд ашиглахгүй хөрөнгийг тусдаа аюулгүй аргачлалаар удирдах нь зарим хүнд зохимжтой. Гэхдээ олон wallet үүсгэх нь backup, seed phrase болон access management-ийн төвөг нэмдэг. Хэмжээгээ багасгах, transaction хийхийн өмнө address шалгах, төхөөрөмжөө шинэчлэх, browser extension цөөлөх зэрэг үндсэн дадал аль ч төрлийн wallet-д хэрэгтэй.

Wallet сонгох шийдвэрийн шалгах жагсаалт

  • Та өдөр бүр dApp ашиглах уу, эсвэл түлхүүрийг удаан хугацаанд offline хадгалах уу?
  • Private key хаана үүсэж, ямар төхөөрөмж дээр signing хийх вэ?
  • Recovery phrase-ээ хэрхэн offline backup хийж, хэнээс хамгаалах вэ?
  • Худалдан авсан төхөөрөмжийн эх үүсвэр болон setup заавар албан ёсны юу?
  • Төхөөрөмж алдсан, эвдэрсэн эсвэл phrase ил болсон үед хийх төлөвлөгөө бий юу?

Hardware wallet нь online exposure-ийг бууруулах хамгаалалт өгч болох ч үүнийг алдаагүй гэсэн баталгаа гэж бүү ойлго. Software wallet нь хэрэглэхэд амар ч төхөөрөмж, browser болон smart contract-ийн эрсдэл нэмэгддэг. Хувийн threat model, recovery төлөвлөгөө, wallet-ийн албан ёсны security guide-ийг хамтад нь харьцуул. Крипто platform-ын бусад мэдээллийг крипто хөтөч болон Монгол хэлний нийтлэлүүдийг Монгол блог-оос уншаарай.